https://visualanthropology.iliauni.edu.ge/ethno/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98 აბჯარი - რედაქტირების ისტორია 2026-05-17T00:00:16Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.27.1 https://visualanthropology.iliauni.edu.ge/ethno/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98&diff=12845&oldid=prev Cqwito 10:20, 28 თებერვალი 2021-ზე 2021-02-28T10:20:25Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='ka'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">10:20, 28 თებერვალი 2021-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ფაილი:Abjari.jpg|thumb|right<del class="diffchange diffchange-inline">|&lt;center&gt;&lt;small&gt;აბჯარი&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;</del>]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ფაილი:Abjari.jpg|thumb|right]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;big&gt;'''აბჯარი'''&lt;/big&gt;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;big&gt;'''აბჯარი'''&lt;/big&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>----</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>----</div></td></tr> </table> Cqwito https://visualanthropology.iliauni.edu.ge/ethno/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98&diff=12844&oldid=prev Cqwito 10:19, 28 თებერვალი 2021-ზე 2021-02-28T10:19:51Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='ka'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">10:19, 28 თებერვალი 2021-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l4" >ხაზი 4:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 4:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>საქართველოში აბჯარს უძველესი დროიდან ხმარობდნენ. თრიალეთში არქეოლოგიური გათხრების დროს აღმოაჩინეს ბრინჯაოს [[მუზარადი]]სა და [[ფარაგი]]ს ნაშთები (ძვ. წ. III ათასწლეული), ლილოსა და კაჭრეთში ბრინჯაოს მრგვალი ფარები, სამთავროში — ბრინჯაოს სარტყლები. ვანში აღმოჩენილი ანტიკური ხანის სამარხში დაკრძალულ მეომარს ბრინჯაოს [[საბარკული]] და [[საწვივე]] ეცვა. ჰეროდოტეს ცნობით, მოსინიკებს ტყავის მუზარადი ეხურათ და ქსოვილის კვართი ემოსათ. მოსხებს დაწნული, ხარიტყავგადაკრული, ფათალოს ფურცლისებრი ფარები ჰქონდათ, სხეულს კი [[სელი]]ს კვართით იცავდნენ. ხალიბებსაც სელის კვართი ეცვათ. თავსარქმელად ხესაც იყენებდნენ. ხის მუზარადი ეხურათ მოსინიკებს, ტიბარენებს, კოლხებს. ბერძნული მითის მიხედვით, კოლხეთის მეფე აიეტს ღვთაება არესისაგან ნაბოძები ჰქონდა ოთხჯიღიანი ოქროს მუზარადი. საქართველოში ნადავლ საჭურველს, მათ შორის მუზარადებს, სალოცავებს სწირავდნენ. მაგ., ქუცნა ამირეჯიბს ჯალალედინის მუზარადი მრავალძალის ეკლესიისათვის შეუწირავს (ამჟამად ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში ინახება). ქართველ მეომრებს თავსარქმელად [[მუზარადი]], [[ჩაფხუტი]] და [[ჩაჩქანი]] ჰქონდათ. ძლიერი დარტყმის შესასუსტებლად ჩაჩქანქვეშ თუშურ ქუდს იხურავდნენ, მუზარადქვეშ — სვანურს. ტერმინი &quot;აბჯარი&quot; შუა საუკუნეების დასაწყისიდან საერთოდ საჭურველს აღნიშნავდა. შუა საუკუნეების მიწურულში &quot;აბჯრის&quot; შინაარსი &quot;იარაღმა&quot; ჩაანაცვლა და &quot;აბჯარში&quot; მხოლოდ თავდაცვითი საჭურველი იგულისხმებოდა. აბჯარი საქართველოს მთაში, სადაც მას თითქმის უკანასკნელ დრომდე ხმარობდნენ, ფართო გაგებით თავდასაცავი და შესატევი საჭურვლის ერთ &quot;ტანს&quot; (ერთ კომპლექტს) აღნიშნავდა. მასში შედიოდა [[მუზარადი]] ან [[ჩაჩქანი]], [[ჯაჭვის პერანგი]] ან [[ჯავშანი]], [[სამკლავები]], [[ფარი]], [[ხმალი]], [[დაშნა]], [[ურსა]] (დანა), [[საჩერნე]], [[საბარკული]], [[საცერული]], შემდეგ — [[თოფი]]ც, [[დამბაჩა]]ც, [[მასრა|მასრებიც]] და [[საპირწამლე]]ც.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>საქართველოში აბჯარს უძველესი დროიდან ხმარობდნენ. თრიალეთში არქეოლოგიური გათხრების დროს აღმოაჩინეს ბრინჯაოს [[მუზარადი]]სა და [[ფარაგი]]ს ნაშთები (ძვ. წ. III ათასწლეული), ლილოსა და კაჭრეთში ბრინჯაოს მრგვალი ფარები, სამთავროში — ბრინჯაოს სარტყლები. ვანში აღმოჩენილი ანტიკური ხანის სამარხში დაკრძალულ მეომარს ბრინჯაოს [[საბარკული]] და [[საწვივე]] ეცვა. ჰეროდოტეს ცნობით, მოსინიკებს ტყავის მუზარადი ეხურათ და ქსოვილის კვართი ემოსათ. მოსხებს დაწნული, ხარიტყავგადაკრული, ფათალოს ფურცლისებრი ფარები ჰქონდათ, სხეულს კი [[სელი]]ს კვართით იცავდნენ. ხალიბებსაც სელის კვართი ეცვათ. თავსარქმელად ხესაც იყენებდნენ. ხის მუზარადი ეხურათ მოსინიკებს, ტიბარენებს, კოლხებს. ბერძნული მითის მიხედვით, კოლხეთის მეფე აიეტს ღვთაება არესისაგან ნაბოძები ჰქონდა ოთხჯიღიანი ოქროს მუზარადი. საქართველოში ნადავლ საჭურველს, მათ შორის მუზარადებს, სალოცავებს სწირავდნენ. მაგ., ქუცნა ამირეჯიბს ჯალალედინის მუზარადი მრავალძალის ეკლესიისათვის შეუწირავს (ამჟამად ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში ინახება). ქართველ მეომრებს თავსარქმელად [[მუზარადი]], [[ჩაფხუტი]] და [[ჩაჩქანი]] ჰქონდათ. ძლიერი დარტყმის შესასუსტებლად ჩაჩქანქვეშ თუშურ ქუდს იხურავდნენ, მუზარადქვეშ — სვანურს. ტერმინი &quot;აბჯარი&quot; შუა საუკუნეების დასაწყისიდან საერთოდ საჭურველს აღნიშნავდა. შუა საუკუნეების მიწურულში &quot;აბჯრის&quot; შინაარსი &quot;იარაღმა&quot; ჩაანაცვლა და &quot;აბჯარში&quot; მხოლოდ თავდაცვითი საჭურველი იგულისხმებოდა. აბჯარი საქართველოს მთაში, სადაც მას თითქმის უკანასკნელ დრომდე ხმარობდნენ, ფართო გაგებით თავდასაცავი და შესატევი საჭურვლის ერთ &quot;ტანს&quot; (ერთ კომპლექტს) აღნიშნავდა. მასში შედიოდა [[მუზარადი]] ან [[ჩაჩქანი]], [[ჯაჭვის პერანგი]] ან [[ჯავშანი]], [[სამკლავები]], [[ფარი]], [[ხმალი]], [[დაშნა]], [[ურსა]] (დანა), [[საჩერნე]], [[საბარკული]], [[საცერული]], შემდეგ — [[თოფი]]ც, [[დამბაჩა]]ც, [[მასრა|მასრებიც]] და [[საპირწამლე]]ც.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>----</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>----</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">''</del>'''ლიტერატურა<del class="diffchange diffchange-inline">''</del>'''</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ლიტერატურა'''</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* კ. ჩოლოყაშვილი, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, გვ. 48, თბ., 1975 <del class="diffchange diffchange-inline">წელი.</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <ins class="diffchange diffchange-inline">&lt;small&gt;</ins>კ. ჩოლოყაშვილი, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, გვ. 48, თბ., 1975<ins class="diffchange diffchange-inline">&lt;/small&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* კ. ჩოლოყაშვილი, <del class="diffchange diffchange-inline">„ქართული </del>საბრძოლო იარაღები. <del class="diffchange diffchange-inline">ფარი“</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">«ს</del>. ჯანაშიას სახ. საქართველოს <del class="diffchange diffchange-inline">საელმწ</del>. მუზეუმის <del class="diffchange diffchange-inline">მოამბე», 1954</del>, ტ. 18B</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <ins class="diffchange diffchange-inline">&lt;small&gt;</ins>კ. ჩოლოყაშვილი, <ins class="diffchange diffchange-inline">ქართული </ins>საბრძოლო იარაღები. <ins class="diffchange diffchange-inline">ფარი</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">ს</ins>. ჯანაშიას სახ. საქართველოს <ins class="diffchange diffchange-inline">სახელმწ</ins>. მუზეუმის <ins class="diffchange diffchange-inline">მოამბე</ins>, ტ. 18B<ins class="diffchange diffchange-inline">, 1954&lt;/small&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* კ. ჩოლოყაშვილი, <del class="diffchange diffchange-inline">„ქართული </del>საჭურველი. <del class="diffchange diffchange-inline">ჯაჭვი“</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">«ს</del>. ჯანაშიას სახ. საქართველოს <del class="diffchange diffchange-inline">საელმწ</del>. მუზეუმის <del class="diffchange diffchange-inline">მოამბე»</del>, 1956</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <ins class="diffchange diffchange-inline">&lt;small&gt;</ins>კ. ჩოლოყაშვილი, <ins class="diffchange diffchange-inline">ქართული </ins>საჭურველი. <ins class="diffchange diffchange-inline">ჯაჭვი</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">ს</ins>. ჯანაშიას სახ. საქართველოს <ins class="diffchange diffchange-inline">სახელმწ</ins>. მუზეუმის <ins class="diffchange diffchange-inline">მოამბე</ins>, 1956<ins class="diffchange diffchange-inline">&lt;/small&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* კ. ჩოლოყაშვილი, <del class="diffchange diffchange-inline">„ქართული </del>საჭურველი. <del class="diffchange diffchange-inline">ჩაჩქანი“</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">«ს</del>. ჯანაშიას სახ. საქართველოს <del class="diffchange diffchange-inline">საელმწ</del>. მუზეუმის <del class="diffchange diffchange-inline">მოამბე», 1957</del>, ტ. 19A, 21B</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <ins class="diffchange diffchange-inline">&lt;small&gt;</ins>კ. ჩოლოყაშვილი, <ins class="diffchange diffchange-inline">ქართული </ins>საჭურველი. <ins class="diffchange diffchange-inline">ჩაჩქანი</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">ს</ins>. ჯანაშიას სახ. საქართველოს <ins class="diffchange diffchange-inline">სახელმწ</ins>. მუზეუმის <ins class="diffchange diffchange-inline">მოამბე</ins>, ტ. 19A, 21B<ins class="diffchange diffchange-inline">, 1957&lt;/small&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ივ. ჯავახიშვილი, მასალები ქართველი ერის მატერიალური კულტურის ისტორიისათვის, ტ. 3-4, 1962</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <ins class="diffchange diffchange-inline">&lt;small&gt;</ins>ივ. ჯავახიშვილი, მასალები ქართველი ერის მატერიალური კულტურის ისტორიისათვის, ტ. 3-4, 1962<ins class="diffchange diffchange-inline">&lt;/small&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>----</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>----</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[კატეგორია:ა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[კატეგორია:ა]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[კატეგორია:იარაღი და საბრძოლო ხელოვნება]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[კატეგორია:იარაღი და საბრძოლო ხელოვნება]]</div></td></tr> </table> Cqwito https://visualanthropology.iliauni.edu.ge/ethno/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98&diff=1243&oldid=prev Cqwito 08:55, 5 ივლისი 2019-ზე 2019-07-05T08:55:26Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='ka'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">08:55, 5 ივლისი 2019-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ფაილი:Abjari.jpg|thumb|right|&lt;center&gt;&lt;small&gt;აბჯარი&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ფაილი:Abjari.jpg|thumb|right|&lt;center&gt;&lt;small&gt;აბჯარი&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">&lt;big&gt;'''აბჯარი'''&lt;/big&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">----</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>საქართველოში აბჯარს უძველესი დროიდან ხმარობდნენ. თრიალეთში არქეოლოგიური გათხრების დროს აღმოაჩინეს ბრინჯაოს [[მუზარადი]]სა და [[ფარაგი]]ს ნაშთები (ძვ. წ. III ათასწლეული), ლილოსა და კაჭრეთში ბრინჯაოს მრგვალი ფარები, სამთავროში — ბრინჯაოს სარტყლები. ვანში აღმოჩენილი ანტიკური ხანის სამარხში დაკრძალულ მეომარს ბრინჯაოს [[საბარკული]] და [[საწვივე]] ეცვა. ჰეროდოტეს ცნობით, მოსინიკებს ტყავის მუზარადი ეხურათ და ქსოვილის კვართი ემოსათ. მოსხებს დაწნული, ხარიტყავგადაკრული, ფათალოს ფურცლისებრი ფარები ჰქონდათ, სხეულს კი [[სელი]]ს კვართით იცავდნენ. ხალიბებსაც სელის კვართი ეცვათ. თავსარქმელად ხესაც იყენებდნენ. ხის მუზარადი ეხურათ მოსინიკებს, ტიბარენებს, კოლხებს. ბერძნული მითის მიხედვით, კოლხეთის მეფე აიეტს ღვთაება არესისაგან ნაბოძები ჰქონდა ოთხჯიღიანი ოქროს მუზარადი. საქართველოში ნადავლ საჭურველს, მათ შორის მუზარადებს, სალოცავებს სწირავდნენ. მაგ., ქუცნა ამირეჯიბს ჯალალედინის მუზარადი მრავალძალის ეკლესიისათვის შეუწირავს (ამჟამად ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში ინახება). ქართველ მეომრებს თავსარქმელად [[მუზარადი]], [[ჩაფხუტი]] და [[ჩაჩქანი]] ჰქონდათ. ძლიერი დარტყმის შესასუსტებლად ჩაჩქანქვეშ თუშურ ქუდს იხურავდნენ, მუზარადქვეშ — სვანურს. ტერმინი &quot;აბჯარი&quot; შუა საუკუნეების დასაწყისიდან საერთოდ საჭურველს აღნიშნავდა. შუა საუკუნეების მიწურულში &quot;აბჯრის&quot; შინაარსი &quot;იარაღმა&quot; ჩაანაცვლა და &quot;აბჯარში&quot; მხოლოდ თავდაცვითი საჭურველი იგულისხმებოდა. აბჯარი საქართველოს მთაში, სადაც მას თითქმის უკანასკნელ დრომდე ხმარობდნენ, ფართო გაგებით თავდასაცავი და შესატევი საჭურვლის ერთ &quot;ტანს&quot; (ერთ კომპლექტს) აღნიშნავდა. მასში შედიოდა [[მუზარადი]] ან [[ჩაჩქანი]], [[ჯაჭვის პერანგი]] ან [[ჯავშანი]], [[სამკლავები]], [[ფარი]], [[ხმალი]], [[დაშნა]], [[ურსა]] (დანა), [[საჩერნე]], [[საბარკული]], [[საცერული]], შემდეგ — [[თოფი]]ც, [[დამბაჩა]]ც, [[მასრა|მასრებიც]] და [[საპირწამლე]]ც.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>საქართველოში აბჯარს უძველესი დროიდან ხმარობდნენ. თრიალეთში არქეოლოგიური გათხრების დროს აღმოაჩინეს ბრინჯაოს [[მუზარადი]]სა და [[ფარაგი]]ს ნაშთები (ძვ. წ. III ათასწლეული), ლილოსა და კაჭრეთში ბრინჯაოს მრგვალი ფარები, სამთავროში — ბრინჯაოს სარტყლები. ვანში აღმოჩენილი ანტიკური ხანის სამარხში დაკრძალულ მეომარს ბრინჯაოს [[საბარკული]] და [[საწვივე]] ეცვა. ჰეროდოტეს ცნობით, მოსინიკებს ტყავის მუზარადი ეხურათ და ქსოვილის კვართი ემოსათ. მოსხებს დაწნული, ხარიტყავგადაკრული, ფათალოს ფურცლისებრი ფარები ჰქონდათ, სხეულს კი [[სელი]]ს კვართით იცავდნენ. ხალიბებსაც სელის კვართი ეცვათ. თავსარქმელად ხესაც იყენებდნენ. ხის მუზარადი ეხურათ მოსინიკებს, ტიბარენებს, კოლხებს. ბერძნული მითის მიხედვით, კოლხეთის მეფე აიეტს ღვთაება არესისაგან ნაბოძები ჰქონდა ოთხჯიღიანი ოქროს მუზარადი. საქართველოში ნადავლ საჭურველს, მათ შორის მუზარადებს, სალოცავებს სწირავდნენ. მაგ., ქუცნა ამირეჯიბს ჯალალედინის მუზარადი მრავალძალის ეკლესიისათვის შეუწირავს (ამჟამად ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში ინახება). ქართველ მეომრებს თავსარქმელად [[მუზარადი]], [[ჩაფხუტი]] და [[ჩაჩქანი]] ჰქონდათ. ძლიერი დარტყმის შესასუსტებლად ჩაჩქანქვეშ თუშურ ქუდს იხურავდნენ, მუზარადქვეშ — სვანურს. ტერმინი &quot;აბჯარი&quot; შუა საუკუნეების დასაწყისიდან საერთოდ საჭურველს აღნიშნავდა. შუა საუკუნეების მიწურულში &quot;აბჯრის&quot; შინაარსი &quot;იარაღმა&quot; ჩაანაცვლა და &quot;აბჯარში&quot; მხოლოდ თავდაცვითი საჭურველი იგულისხმებოდა. აბჯარი საქართველოს მთაში, სადაც მას თითქმის უკანასკნელ დრომდე ხმარობდნენ, ფართო გაგებით თავდასაცავი და შესატევი საჭურვლის ერთ &quot;ტანს&quot; (ერთ კომპლექტს) აღნიშნავდა. მასში შედიოდა [[მუზარადი]] ან [[ჩაჩქანი]], [[ჯაჭვის პერანგი]] ან [[ჯავშანი]], [[სამკლავები]], [[ფარი]], [[ხმალი]], [[დაშნა]], [[ურსა]] (დანა), [[საჩერნე]], [[საბარკული]], [[საცერული]], შემდეგ — [[თოფი]]ც, [[დამბაჩა]]ც, [[მასრა|მასრებიც]] და [[საპირწამლე]]ც.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">----</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''''ლიტერატურა'''''</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''''ლიტერატურა'''''</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* კ. ჩოლოყაშვილი, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, გვ. 48, თბ., 1975 წელი.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* კ. ჩოლოყაშვილი, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, გვ. 48, თბ., 1975 წელი.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l9" >ხაზი 9:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 10:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* კ. ჩოლოყაშვილი, „ქართული საჭურველი. ჩაჩქანი“, «ს. ჯანაშიას სახ. საქართველოს საელმწ. მუზეუმის მოამბე», 1957, ტ. 19A, 21B</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* კ. ჩოლოყაშვილი, „ქართული საჭურველი. ჩაჩქანი“, «ს. ჯანაშიას სახ. საქართველოს საელმწ. მუზეუმის მოამბე», 1957, ტ. 19A, 21B</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ივ. ჯავახიშვილი, მასალები ქართველი ერის მატერიალური კულტურის ისტორიისათვის, ტ. 3-4, 1962</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ივ. ჯავახიშვილი, მასალები ქართველი ერის მატერიალური კულტურის ისტორიისათვის, ტ. 3-4, 1962</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">----</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[კატეგორია:ა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[კატეგორია:ა]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[კატეგორია:იარაღი და საბრძოლო ხელოვნება]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[კატეგორია:იარაღი და საბრძოლო ხელოვნება]]</div></td></tr> </table> Cqwito https://visualanthropology.iliauni.edu.ge/ethno/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98&diff=325&oldid=prev Cqwito 07:08, 13 ივნისი 2019-ზე 2019-06-13T07:08:03Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='ka'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">07:08, 13 ივნისი 2019-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ფაილი:Abjari.jpg|thumb|right|&lt;center&gt;აბჯარი&lt;/center&gt;]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ფაილი:Abjari.jpg|thumb|right|&lt;center<ins class="diffchange diffchange-inline">&gt;&lt;small</ins>&gt;აბჯარი<ins class="diffchange diffchange-inline">&lt;/small&gt;</ins>&lt;/center&gt;]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>საქართველოში აბჯარს უძველესი დროიდან ხმარობდნენ. თრიალეთში არქეოლოგიური გათხრების დროს აღმოაჩინეს ბრინჯაოს [[მუზარადი]]სა და [[ფარაგი]]ს ნაშთები (ძვ. წ. III ათასწლეული), ლილოსა და კაჭრეთში ბრინჯაოს მრგვალი ფარები, სამთავროში — ბრინჯაოს სარტყლები. ვანში აღმოჩენილი ანტიკური ხანის სამარხში დაკრძალულ მეომარს ბრინჯაოს [[საბარკული]] და [[საწვივე]] ეცვა. ჰეროდოტეს ცნობით, მოსინიკებს ტყავის მუზარადი ეხურათ და ქსოვილის კვართი ემოსათ. მოსხებს დაწნული, ხარიტყავგადაკრული, ფათალოს ფურცლისებრი ფარები ჰქონდათ, სხეულს კი [[სელი]]ს კვართით იცავდნენ. ხალიბებსაც სელის კვართი ეცვათ. თავსარქმელად ხესაც იყენებდნენ. ხის მუზარადი ეხურათ მოსინიკებს, ტიბარენებს, კოლხებს. ბერძნული მითის მიხედვით, კოლხეთის მეფე აიეტს ღვთაება არესისაგან ნაბოძები ჰქონდა ოთხჯიღიანი ოქროს მუზარადი. საქართველოში ნადავლ საჭურველს, მათ შორის მუზარადებს, სალოცავებს სწირავდნენ. მაგ., ქუცნა ამირეჯიბს ჯალალედინის მუზარადი მრავალძალის ეკლესიისათვის შეუწირავს (ამჟამად ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში ინახება). ქართველ მეომრებს თავსარქმელად [[მუზარადი]], [[ჩაფხუტი]] და [[ჩაჩქანი]] ჰქონდათ. ძლიერი დარტყმის შესასუსტებლად ჩაჩქანქვეშ თუშურ ქუდს იხურავდნენ, მუზარადქვეშ — სვანურს. ტერმინი &quot;აბჯარი&quot; შუა საუკუნეების დასაწყისიდან საერთოდ საჭურველს აღნიშნავდა. შუა საუკუნეების მიწურულში &quot;აბჯრის&quot; შინაარსი &quot;იარაღმა&quot; ჩაანაცვლა და &quot;აბჯარში&quot; მხოლოდ თავდაცვითი საჭურველი იგულისხმებოდა. აბჯარი საქართველოს მთაში, სადაც მას თითქმის უკანასკნელ დრომდე ხმარობდნენ, ფართო გაგებით თავდასაცავი და შესატევი საჭურვლის ერთ &quot;ტანს&quot; (ერთ კომპლექტს) აღნიშნავდა. მასში შედიოდა [[მუზარადი]] ან [[ჩაჩქანი]], [[ჯაჭვის პერანგი]] ან [[ჯავშანი]], [[სამკლავები]], [[ფარი]], [[ხმალი]], [[დაშნა]], [[ურსა]] (დანა), [[საჩერნე]], [[საბარკული]], [[საცერული]], შემდეგ — [[თოფი]]ც, [[დამბაჩა]]ც, [[მასრა|მასრებიც]] და [[საპირწამლე]]ც.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>საქართველოში აბჯარს უძველესი დროიდან ხმარობდნენ. თრიალეთში არქეოლოგიური გათხრების დროს აღმოაჩინეს ბრინჯაოს [[მუზარადი]]სა და [[ფარაგი]]ს ნაშთები (ძვ. წ. III ათასწლეული), ლილოსა და კაჭრეთში ბრინჯაოს მრგვალი ფარები, სამთავროში — ბრინჯაოს სარტყლები. ვანში აღმოჩენილი ანტიკური ხანის სამარხში დაკრძალულ მეომარს ბრინჯაოს [[საბარკული]] და [[საწვივე]] ეცვა. ჰეროდოტეს ცნობით, მოსინიკებს ტყავის მუზარადი ეხურათ და ქსოვილის კვართი ემოსათ. მოსხებს დაწნული, ხარიტყავგადაკრული, ფათალოს ფურცლისებრი ფარები ჰქონდათ, სხეულს კი [[სელი]]ს კვართით იცავდნენ. ხალიბებსაც სელის კვართი ეცვათ. თავსარქმელად ხესაც იყენებდნენ. ხის მუზარადი ეხურათ მოსინიკებს, ტიბარენებს, კოლხებს. ბერძნული მითის მიხედვით, კოლხეთის მეფე აიეტს ღვთაება არესისაგან ნაბოძები ჰქონდა ოთხჯიღიანი ოქროს მუზარადი. საქართველოში ნადავლ საჭურველს, მათ შორის მუზარადებს, სალოცავებს სწირავდნენ. მაგ., ქუცნა ამირეჯიბს ჯალალედინის მუზარადი მრავალძალის ეკლესიისათვის შეუწირავს (ამჟამად ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში ინახება). ქართველ მეომრებს თავსარქმელად [[მუზარადი]], [[ჩაფხუტი]] და [[ჩაჩქანი]] ჰქონდათ. ძლიერი დარტყმის შესასუსტებლად ჩაჩქანქვეშ თუშურ ქუდს იხურავდნენ, მუზარადქვეშ — სვანურს. ტერმინი &quot;აბჯარი&quot; შუა საუკუნეების დასაწყისიდან საერთოდ საჭურველს აღნიშნავდა. შუა საუკუნეების მიწურულში &quot;აბჯრის&quot; შინაარსი &quot;იარაღმა&quot; ჩაანაცვლა და &quot;აბჯარში&quot; მხოლოდ თავდაცვითი საჭურველი იგულისხმებოდა. აბჯარი საქართველოს მთაში, სადაც მას თითქმის უკანასკნელ დრომდე ხმარობდნენ, ფართო გაგებით თავდასაცავი და შესატევი საჭურვლის ერთ &quot;ტანს&quot; (ერთ კომპლექტს) აღნიშნავდა. მასში შედიოდა [[მუზარადი]] ან [[ჩაჩქანი]], [[ჯაჭვის პერანგი]] ან [[ჯავშანი]], [[სამკლავები]], [[ფარი]], [[ხმალი]], [[დაშნა]], [[ურსა]] (დანა), [[საჩერნე]], [[საბარკული]], [[საცერული]], შემდეგ — [[თოფი]]ც, [[დამბაჩა]]ც, [[მასრა|მასრებიც]] და [[საპირწამლე]]ც.</div></td></tr> </table> Cqwito https://visualanthropology.iliauni.edu.ge/ethno/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98&diff=247&oldid=prev Cqwito 19:55, 9 ივნისი 2019-ზე 2019-06-09T19:55:22Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-left" data-mw="interface"> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='ka'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:55, 9 ივნისი 2019-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ფაილი:Abjari.jpg|thumb|right|&lt;center&gt;აბჯარი&lt;/center&gt;]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ფაილი:Abjari.jpg|thumb|right|&lt;center&gt;აბჯარი&lt;/center&gt;]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">საბრძოლო</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">თავდასაცავი საჭურველი</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">რომელიც მეომარსა </del>და <del class="diffchange diffchange-inline">მის ცხენს მტრის მჭრელი </del>და <del class="diffchange diffchange-inline">საძგერებელი იარაღისაგან იცავდა</del>. &quot;<del class="diffchange diffchange-inline">სახელი ყოველთა საჭურველთა </del>და <del class="diffchange diffchange-inline">უფროსად საცვამთა ჯაჭვთა</del>&quot; (<del class="diffchange diffchange-inline">სულხან-საბა</del>).</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">საქართველოში აბჯარს უძველესი დროიდან ხმარობდნენ. თრიალეთში არქეოლოგიური გათხრების დროს აღმოაჩინეს ბრინჯაოს [[მუზარადი]]სა და [[ფარაგი]]ს ნაშთები (ძვ. წ. III ათასწლეული)</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">ლილოსა და კაჭრეთში ბრინჯაოს მრგვალი ფარები</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">სამთავროში — ბრინჯაოს სარტყლები. ვანში აღმოჩენილი ანტიკური ხანის სამარხში დაკრძალულ მეომარს ბრინჯაოს [[საბარკული]] </ins>და <ins class="diffchange diffchange-inline">[[საწვივე]] ეცვა. ჰეროდოტეს ცნობით, მოსინიკებს ტყავის მუზარადი ეხურათ </ins>და <ins class="diffchange diffchange-inline">ქსოვილის კვართი ემოსათ. მოსხებს დაწნული, ხარიტყავგადაკრული, ფათალოს ფურცლისებრი ფარები ჰქონდათ, სხეულს კი [[სელი]]ს კვართით იცავდნენ. ხალიბებსაც სელის კვართი ეცვათ. თავსარქმელად ხესაც იყენებდნენ. ხის მუზარადი ეხურათ მოსინიკებს, ტიბარენებს, კოლხებს</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline">ბერძნული მითის მიხედვით, კოლხეთის მეფე აიეტს ღვთაება არესისაგან ნაბოძები ჰქონდა ოთხჯიღიანი ოქროს მუზარადი. საქართველოში ნადავლ საჭურველს, მათ შორის მუზარადებს, სალოცავებს სწირავდნენ. მაგ., ქუცნა ამირეჯიბს ჯალალედინის მუზარადი მრავალძალის ეკლესიისათვის შეუწირავს (ამჟამად ს. ჯანაშიას სახელობის საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში ინახება). ქართველ მეომრებს თავსარქმელად [[მუზარადი]], [[ჩაფხუტი]] და [[ჩაჩქანი]] ჰქონდათ. ძლიერი დარტყმის შესასუსტებლად ჩაჩქანქვეშ თუშურ ქუდს იხურავდნენ, მუზარადქვეშ — სვანურს. ტერმინი </ins>&quot;<ins class="diffchange diffchange-inline">აბჯარი&quot; შუა საუკუნეების დასაწყისიდან საერთოდ საჭურველს აღნიშნავდა. შუა საუკუნეების მიწურულში &quot;აბჯრის&quot; შინაარსი &quot;იარაღმა&quot; ჩაანაცვლა </ins>და &quot;<ins class="diffchange diffchange-inline">აბჯარში&quot; მხოლოდ თავდაცვითი საჭურველი იგულისხმებოდა. აბჯარი საქართველოს მთაში, სადაც მას თითქმის უკანასკნელ დრომდე ხმარობდნენ, ფართო გაგებით თავდასაცავი და შესატევი საჭურვლის ერთ &quot;ტანს&quot; (ერთ კომპლექტს) აღნიშნავდა. მასში შედიოდა [[მუზარადი]] ან [[ჩაჩქანი]], [[ჯაჭვის პერანგი]] ან [[ჯავშანი]], [[სამკლავები]], [[ფარი]], [[ხმალი]], [[დაშნა]], [[ურსა]] </ins>(<ins class="diffchange diffchange-inline">დანა</ins>)<ins class="diffchange diffchange-inline">, [[საჩერნე]], [[საბარკული]], [[საცერული]], შემდეგ — [[თოფი]]ც, [[დამბაჩა]]ც, [[მასრა|მასრებიც]] და [[საპირწამლე]]ც.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">'''''ლიტერატურა'''''</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* კ. ჩოლოყაშვილი, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, გვ. 48, თბ., 1975 წელი.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* კ</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline">ჩოლოყაშვილი, „ქართული საბრძოლო იარაღები. ფარი“, «ს. ჯანაშიას სახ. საქართველოს საელმწ. მუზეუმის მოამბე», 1954, ტ. 18B</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* კ. ჩოლოყაშვილი, „ქართული საჭურველი. ჯაჭვი“, «ს. ჯანაშიას სახ. საქართველოს საელმწ. მუზეუმის მოამბე», 1956</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* კ. ჩოლოყაშვილი, „ქართული საჭურველი. ჩაჩქანი“, «ს. ჯანაშიას სახ. საქართველოს საელმწ. მუზეუმის მოამბე», 1957, ტ. 19A, 21B</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* ივ. ჯავახიშვილი, მასალები ქართველი ერის მატერიალური კულტურის ისტორიისათვის, ტ. 3-4, 1962</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[კატეგორია:ა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[კატეგორია:ა]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[კატეგორია:იარაღი და საბრძოლო ხელოვნება]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[კატეგორია:იარაღი და საბრძოლო ხელოვნება]]</div></td></tr> </table> Cqwito https://visualanthropology.iliauni.edu.ge/ethno/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98&diff=246&oldid=prev Cqwito: ახალი გვერდი: <center>აბჯარი</center> საბრძოლო, თავდასაცავი საჭურვ... 2019-06-09T19:47:44Z <p>ახალი გვერდი: <a href="/ethno/index.php/%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98:Abjari.jpg" title="ფაილი:Abjari.jpg">&lt;center&gt;აბჯარი&lt;/center&gt;</a> საბრძოლო, თავდასაცავი საჭურვ...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>[[ფაილი:Abjari.jpg|thumb|right|&lt;center&gt;აბჯარი&lt;/center&gt;]]<br /> <br /> საბრძოლო, თავდასაცავი საჭურველი, რომელიც მეომარსა და მის ცხენს მტრის მჭრელი და საძგერებელი იარაღისაგან იცავდა. &quot;სახელი ყოველთა საჭურველთა და უფროსად საცვამთა ჯაჭვთა&quot; (სულხან-საბა).<br /> <br /> [[კატეგორია:ა]]<br /> [[კატეგორია:იარაღი და საბრძოლო ხელოვნება]]</div> Cqwito